Bị phạt nguội do xe khác giả biển số, phải xử lý như thế nào?

Một ngày đẹp trời, xe của bạn nhận được thông báo phạt nguội do chạy quá tốc độ hoặc vượt đèn, trong khi cả mấy tháng vừa rồi xe đỗ dưới hầm không đi đâu cả. Kiểm tra ảnh phạt nguội, bạn tá hoả phát hiện ra xe vi phạm kia không phải xe của mình. Xe vi phạm đã gắn biển số giả của xe bạn.

Pháp luật hiện hành (Nghị định 100/2019/NĐ-CP và các thông tư liên quan của Bộ Công an) đều có cơ chế để bảo vệ chủ phương tiện hợp pháp. Nếu bạn thực sự không vi phạm, bạn hoàn toàn có thể chứng minh và yêu cầu hủy bỏ quyết định xử phạt.

Dưới đây là quy trình chi tiết từng bước bạn cần thực hiện:

Bước 1: Bình tĩnh kiểm tra và xác thực thông tin

Khi nhận được thông báo phạt nguội hoặc phát hiện mình bị phạt trên hệ thống đăng kiểm/CSGT:

1. Tra cứu lại hình ảnh/video vi phạm: Truy cập trang web của Cục Cảnh sát giao thông hoặc Cục Đăng kiểm.

2. So sánh kỹ lưỡng: Hãy nhìn thật kỹ hình ảnh xe vi phạm. Tìm các điểm khác biệt nhỏ nhất so với xe của bạn:

   • Tem/Logo: Tem sườn, logo hãng, tem đăng kiểm, tem phí đường bộ.

   • Phụ kiện: Vè che mưa, ốp gương, lazang (mâm xe), cản sau, ăng-ten vây cá…

   • Đặc điểm nhận dạng: Vết xước, vết móp (nếu có) trên xe bạn mà xe kia không có (hoặc ngược lại).

Bước 2: Thu thập bằng chứng “Ngoại phạm”

Đây là bước quan trọng nhất. Bạn cần chứng minh tại thời điểm xảy ra vi phạm (ghi trong thông báo), xe của bạn đang ở một nơi khác hoặc đang đỗ tại nhà/cơ quan. Các bằng chứng có giá trị pháp lý cao bao gồm:

1. Dữ liệu thu phí không dừng (VETC/ePass): Đây là bằng chứng thép. Nếu xe giả biển bị chụp ở tỉnh A, nhưng lịch sử trừ tiền VETC của bạn cho thấy bạn đang đi qua trạm thu phí ở tỉnh B cùng thời điểm (hoặc khoảng cách địa lý không thể di chuyển kịp), thì bạn chắc chắn vô tội.

2. Camera hành trình (Dashcam): Nếu xe bạn có cam hành trình, hãy trích xuất video có hiển thị ngày giờ và tọa độ GPS tại thời điểm đó.

3. Thiết bị giám sát hành trình (Hộp đen): Nếu là xe kinh doanh vận tải hoặc xe cá nhân có lắp định vị GPS, hãy trích xuất dữ liệu hành trình.

4. Camera an ninh: Trích xuất camera tại bãi gửi xe, camera nhà dân, hoặc camera cơ quan cho thấy xe bạn đang đỗ tại đó.

5. Xác nhận của bên thứ ba: Vé gửi xe (có ngày giờ), biên bản làm việc, hoặc sự xác nhận của bảo vệ tòa nhà/cơ quan nơi xe bạn đang đỗ.

Bước 3: Làm đơn giải trình/khiếu nại

Bạn cần chuẩn bị hồ sơ để đến làm việc với cơ quan chức năng. Bạn có thể đến cơ quan Công an nơi phát hiện vi phạm HOẶC cơ quan Công an nơi bạn cư trú (theo Thông tư 15/2022/TT-BCA mới, cho phép nộp phạt/giải quyết tại địa phương để giảm đi lại).

Hồ sơ bao gồm:

• Đơn giải trình/khiếu nại (trình bày rõ việc bị trùng biển số).

• Bản sao CMND/CCCD và Giấy đăng ký xe (Cà vẹt).

• Bản sao thông báo phạt nguội.

• Các bằng chứng đã thu thập ở Bước 2 (in màu hình ảnh khác biệt giữa 2 xe, sao kê lịch sử VETC, USB chứa video cam hành trình…).

Bước 4: Làm việc trực tiếp với Cơ quan Công an

Khi đến làm việc:

1. Thái độ: Hợp tác, bình tĩnh, nhưng kiên quyết bảo vệ quyền lợi.

2. Trình bày: Khẳng định xe trong hình ảnh vi phạm là xe giả biển số. Đưa ra các đặc điểm nhận dạng khác biệt và bằng chứng chứng minh xe bạn đang ở nơi khác.

3. Yêu cầu giám định: Đề nghị CSGT trích xuất dữ liệu gốc, phóng to ảnh để đối chiếu các đặc điểm nhận dạng (tem, mâm xe, nội thất nhìn qua kính…).

Bước 5: Kết quả xử lý

• Nếu CSGT xác định được bằng chứng của bạn là hợp lý và xe vi phạm là xe giả biển: Họ sẽ lập biên bản ghi nhận sự việc, hủy thông báo phạt nguội trên hệ thống và xóa cảnh báo đăng kiểm cho xe của bạn.

• Đồng thời, cơ quan công an sẽ đưa biển số giả vào danh sách theo dõi để truy bắt phương tiện vi phạm thực sự.

Lưu ý quan trọng

• Đừng lờ đi: Nếu bạn không giải quyết, xe của bạn sẽ bị “treo” trên hệ thống cảnh báo của Cục Đăng kiểm. Khi đi đăng kiểm định kỳ, bạn sẽ bị từ chối cho đến khi giải quyết xong vụ phạt nguội.

• Phí cầu đường là bằng chứng vàng: Trong hầu hết các ca tôi từng tư vấn, lịch sử VETC/ePass là bằng chứng thuyết phục nhất và nhanh nhất để CSGT chấp nhận giải trình.